Mùa mưa ở TP.HCM, những cơn mưa lớn buổi chiều có thể làm một số đoạn đường và hẻm trũng ở phường Tân Sơn Hòa đọng nước tạm thời, cùng lúc giờ tan tầm và dòng xe đón tiễn sân bay khiến đường chậm hẳn. Nếu không gấp, chờ mưa ngớt thường nhanh hơn cố đi; nếu phải đi, chọn đường cao ráo quen thuộc, đi chậm qua chỗ nước đọng, không cố vượt nước sâu, và biết cách xử lý khi xe chết máy.
Bài viết theo góc đi đường. Việc chuẩn bị nhà cửa, điện nước khi mưa lớn thuộc mục đời sống của trang. Bài không chỉ đích danh "điểm ngập" nào vì tình trạng ngập ở từng đoạn thay đổi theo lượng mưa, triều, việc cải tạo cống; hãy dựa vào quan sát thực tế và thông tin cập nhật của thành phố, của hàng xóm.
Vì sao mưa lớn làm đường quanh sân bay chậm hẳn
Mưa lớn khiến mọi phương tiện đi chậm lại: tầm nhìn kém, mặt đường trơn, người đi xe máy dừng lại mặc áo mưa, có người tấp vào mái hiên trú mưa rồi ồ ạt ra đường khi mưa ngớt. Ở một khu vốn đã đông như cửa ngõ sân bay, tốc độ giảm một chút là đủ làm dòng xe ùn lại.
Mưa giông cũng ảnh hưởng tới lịch bay: chuyến bay có thể trễ, phải chờ thời tiết, rồi dồn lại khi trời tạnh. Kết quả là dòng xe đón tiễn ở khu nhà ga có thể dồn cục vào những lúc khó đoán. Người đón người thân sau cơn mưa lớn thường gặp cảnh đường đông bất thường.
Thêm vào đó, những chỗ trũng đọng nước làm xe phải dồn sang phần đường cao hơn, thu hẹp lòng đường thực tế. Xe máy chết máy giữa nước, người dắt xe đi bộ cũng làm dòng xe chậm.
Một yếu tố ít ai để ý là tâm lý "về cho kịp trước mưa". Khi trời bắt đầu tối sầm, rất nhiều người cùng lúc rời văn phòng, rời chợ để về nhà, tạo ra một đợt cao điểm ngắn ngay trước cơn mưa. Biết điều này, nếu bạn đã ở nơi khô ráo, ở lại thêm một chút thường đỡ hơn lao ra đường cùng mọi người.
Đi hay chờ: tự hỏi bốn câu
Việc có gấp không? Nếu không gấp, chờ mưa ngớt thường nhanh hơn và an toàn hơn đi giữa cơn mưa lớn. Mưa giông mùa này phần nhiều không kéo dài cả buổi.
Đường đi có qua chỗ hay đọng nước không? Người ở lâu biết những đoạn trũng của khu mình. Người mới nên hỏi hàng xóm, để ý những chỗ sau mưa thường có nước đọng.
Có sấm sét, gió giật mạnh không? Gió giật làm cây đổ, biển hiệu bay, cành gãy. Khi có giông mạnh, tốt nhất là ở trong nhà hoặc chỗ trú chắc chắn, không đứng dưới cây lớn.
Có phải ra sân bay không? Nếu có chuyến bay, đi sớm hơn ngày thường, theo dõi tình trạng chuyến bay; không nên chờ mưa tạnh mới đi nếu sát giờ.
Xe và người có sẵn sàng không? Xe còn đủ xăng hay đủ pin, đèn và phanh tốt, có áo mưa trong cốp, điện thoại đủ pin để gọi khi cần. Đi giữa mưa với chiếc xe đang có vấn đề là tự đặt mình vào thế khó; trẻ nhỏ, người già đi cùng thì càng nên chờ.
Qua chỗ nước đọng an toàn
Nguyên tắc đầu tiên: không cố vượt khi không thấy rõ mặt đường. Nước đục che mất ổ gà, nắp cống hở, gờ đá. Nếu thấy người khác dắt xe hay nước ngập quá nửa bánh xe, tìm đường khác hoặc chờ nước rút.
Khi qua đoạn nước nông, đi chậm và đều ga, giữ số thấp với xe số, không dừng giữa chừng, không thắng gấp. Giữ khoảng cách với xe phía trước để không bị sóng nước từ xe lớn tạt vào. Ô tô đi chậm để không tạo sóng hắt nước vào người đi xe máy, đi bộ hai bên và vào nhà dân.
Sau khi qua nước, dù chỉ là một vũng ngắn, bóp thắng nhẹ vài lần để làm khô má phanh trước khi tăng tốc. Má phanh ướt làm quãng phanh dài hơn, dễ va chạm khi phải dừng gấp.
Không đi sát mép đường khi nước đọng, vì đó thường là nơi có miệng cống, hố ga. Đi phần giữa làn, nơi mặt đường thường cao hơn.
Xe máy chết máy giữa nước: xử lý thế nào
Xe chết máy vì nước vào là chuyện thường gặp mùa mưa. Xử lý đúng giúp tránh hỏng nặng:
- Tắt khoá, không cố đề máy nhiều lần khi xe vừa chết giữa nước; nước có thể đã vào buồng đốt.
- Dắt xe vào chỗ cao ráo, an toàn, ra khỏi dòng xe.
- Để xe ráo nước một lúc; nếu không rành kỹ thuật, không tự tháo bugi hay lọc gió.
- Thử khởi động lại sau khi ráo; nếu máy kêu lạ hay không nổ, đưa tới tiệm sửa xe gần nhất.
- Với xe điện, ngắt nguồn, không cố chạy khi pin hay bộ điều khiển đã ngập; đưa tới nơi sửa có chuyên môn.
Tiệm sửa xe trong hẻm ở Tân Sơn Hòa khá nhiều, mùa mưa thường đông khách sau mỗi trận mưa lớn. Nếu xe chỉ cần làm khô và kiểm tra, tiệm gần nhất là lựa chọn hợp lý; với hư hỏng nặng hơn, nên hỏi rõ trước khi sửa.
Ô tô khi trời mưa lớn
Ô tô có lợi thế không bị ướt, nhưng lại kém linh hoạt khi đường ngập. Nước ngập sâu có thể vào khoang máy, hỏng động cơ nếu cố đi. Nếu không chắc độ sâu, đừng vượt. Quan sát xe khác, nhất là xe gầm thấp, để đánh giá.
Bật đèn chiếu gần khi trời mưa tối, giữ khoảng cách xa hơn bình thường, tránh phanh gấp. Kính mờ hơi nước thì bật chế độ làm khô kính. Những đoạn quanh nhà ga có nhiều người đi bộ kéo vali, xe máy chen vào làn ô tô để tránh nước; giảm tốc, quan sát kỹ.
Không đỗ xe dưới cây lớn khi có giông, không đỗ ở chỗ trũng nếu dự báo mưa to kéo dài. Ô tô đỗ qua đêm trong hẻm trũng có thể bị nước vào nội thất nếu mưa lớn trùng triều cường.
Một điểm hay quên: cần gạt mưa mòn làm tầm nhìn kém hẳn khi mưa lớn. Kiểm tra và thay lưỡi gạt trước mùa mưa, giữ nước rửa kính đầy. Lốp mòn trên đường ướt dễ trượt, nhất là khi phanh ở các đoạn đông quanh nhà ga.
Ra sân bay khi trời mưa
Người có chuyến bay vào buổi chiều mùa mưa nên tính dư thời gian nhiều hơn ngày nắng, vì đường quanh nhà ga có thể chậm hẳn khi mưa lớn. Nếu nhà gần, nhiều người chọn đi sớm hơn để tránh cơn mưa chiều, ngồi chờ trong nhà ga.
Đi xe máy ra sân bay lúc mưa với hành lý không phải ý hay: hành lý dễ ướt, đường trơn, tầm nhìn kém. Trong trường hợp này, gọi xe ô tô hay taxi an toàn hơn. Nếu bắt buộc đi xe máy, bọc hành lý chống nước, mặc áo mưa kín, đi chậm.
Chuyến bay có thể trễ vì thời tiết; theo dõi thông báo của hãng bay. Không vì sợ trễ chuyến mà phóng nhanh trên đường ướt; tai nạn trên đường mới là thứ làm lỡ việc nhiều nhất.
Người đi đón người thân lúc mưa cũng nên hẹn điểm đón trong khu vực có mái che, để người thân không phải đứng ngoài trời mưa chờ xe. Xe tới gần mới báo người thân ra, tránh để họ dầm mưa kéo vali ra mép đường.
Đi bộ và đưa trẻ đi học khi mưa
Người đi bộ khi mưa lớn gặp nhiều nguy hiểm hơn người đi xe: vỉa hè trơn, nước đọng che hố ga, xe chạy qua tạt nước, tầm nhìn của tài xế kém nên khó thấy người đi bộ. Mặc áo mưa màu sáng, cầm ô chắc chắn, đi sát phía trong vỉa hè, tránh lội qua chỗ nước chảy xiết gần miệng cống.
Giờ tan học trùng cơn mưa chiều là chuyện thường mùa mưa. Phụ huynh đón con nên dặn con chờ trong sân trường, có mái che, chờ cha mẹ tới mới ra cổng. Đừng để trẻ tự lội nước ra đầu hẻm hay đứng chờ ở mép đường trong mưa.
Khi có sấm sét, không trú dưới cây lớn hay đứng ở chỗ trống. Vào nhà, vào mái hiên kiên cố gần nhất. Với trẻ nhỏ, giải thích đơn giản vì sao phải chờ, để trẻ không tự ý chạy ra đường.
Chuẩn bị trên xe cho mùa mưa
Một bộ đồ nhỏ để sẵn trên xe giúp đỡ vất vả khi mưa bất chợt. Bảng gợi ý theo loại phương tiện:
| Đồ dùng | Xe máy | Ô tô |
|---|---|---|
| Áo mưa bộ hay áo mưa cánh dơi | Luôn để trong cốp | Để một bộ cho lúc phải xuống xe |
| Túi chống nước cho điện thoại, giấy tờ | Rất cần | Hữu ích |
| Khăn khô | Lau yên, lau tay | Lau kính, lau tay |
| Đèn pin nhỏ | Khi xe hỏng giữa đường tối | Khi xe hỏng, kiểm tra bánh |
| Dép nhựa | Thay giày khi lội nước | Thay giày khi phải xuống xe |
Những thứ nhỏ này rẻ nhưng tiết kiệm nhiều phiền phức. Người đi làm bằng xe máy ở khu sân bay lâu năm hầu như ai cũng có sẵn trong cốp.
Áo mưa cánh dơi tiện mặc nhanh nhưng dễ bay vạt khi gió lớn, có thể che biển số, vướng bánh xe. Áo mưa bộ kín hơn, an toàn hơn cho quãng đường dài hay trời mưa to có gió. Dù loại nào, chọn màu sáng để người khác dễ thấy trong mưa, và không để vạt áo che đèn hậu.
Sau cơn mưa
Mưa tạnh là lúc dòng xe trú mưa ồ ạt ra đường, nhiều nơi kẹt hơn cả lúc mưa. Nếu không gấp, chờ thêm một lúc sau khi mưa tạnh cũng là cách hay.
Đường sau mưa có thể còn cành cây gãy, rác trôi, nắp cống bị xê dịch. Đi chậm, quan sát mặt đường. Thấy nắp cống hở, cây đổ chắn đường, có thể báo tổ dân phố hay phường để xử lý. Không tự ý kéo cây đổ có dây điện vướng vào.
Kiểm tra xe sau những lần lội nước: phanh, đèn, tiếng máy. Rửa xe nếu đã đi qua nước bẩn để tránh gỉ sét phần gầm.
Nếu sau cơn mưa nhà ở trong hẻm trũng vẫn còn nước, cân nhắc gửi xe ở chỗ cao hơn đầu hẻm trong những ngày dự báo mưa lớn liên tục. Nhiều hộ trong khu đã quen với cách này mỗi mùa mưa, tránh việc xe ngâm nước qua đêm.
Câu hỏi thường gặp
Mưa lớn ở Tân Sơn Hòa có ngập lâu không?
Tuỳ lượng mưa, thời gian mưa và vị trí. Nhiều chỗ nước đọng rút sau một thời gian khi mưa ngớt, nhưng có lúc mưa lớn kéo dài làm nước rút chậm. Người ở lâu thường biết những chỗ trũng của khu mình; người mới nên hỏi hàng xóm.
Xe máy chết máy vì nước có nên đề lại ngay không?
Không nên cố đề nhiều lần khi xe vừa chết giữa nước, vì nước có thể đã vào buồng đốt và đề máy làm hỏng thêm. Dắt xe ra chỗ cao, để ráo, thử lại; nếu máy kêu lạ hay không nổ, đưa tới tiệm sửa xe.
Có chuyến bay chiều mà trời sắp mưa thì làm sao?
Xuất phát sớm hơn ngày thường, nếu được thì đi trước cơn mưa chiều và chờ trong nhà ga. Gọi ô tô thay vì xe máy nếu có hành lý. Theo dõi tình trạng chuyến bay vì có thể trễ do thời tiết.
Ô tô đi qua chỗ ngập bao sâu thì an toàn?
Không có mức chung cho mọi xe vì phụ thuộc độ cao gầm, vị trí cửa hút gió. Nếu không thấy rõ mặt đường hay không chắc độ sâu, đừng vượt. Quan sát xe khác, chờ nước rút hoặc chọn đường khác an toàn hơn.
Đang chạy xe gặp giông lớn, gió mạnh nên làm gì?
Tìm chỗ trú chắc chắn, tránh đứng dưới cây lớn, biển hiệu, cột điện. Không cố chạy trong gió giật mạnh vì có thể bị cành cây rơi, vật bay trúng. Chờ giông qua rồi mới đi tiếp.
Thấy nắp cống hở, cây đổ sau mưa thì báo ai?
Báo tổ dân phố hoặc chính quyền phường để họ chuyển tới đơn vị xử lý. Trong lúc chờ, có thể đặt vật cảnh báo cho người đi đường nếu an toàn, nhưng không tự ý xử lý cây đổ dính dây điện.